Adviseren in de Roos van Leary
Altijd fijn om als examinator bij gesprekken aanwezig te zijn: je kunt alles in alle rust observeren, en daarna aan de ’spelers’ navragen waarom ze reageerden zoals ze reageerden. Zo was ik eergisteren bij een examen waarbij een werkgroep hun project aan een MT moest presenteren. Een cursist concludeerde achteraf: ‘het gaat helemaal niet om de inhoud, het gaat erom dat je weet hoe je met een MT moet omgaan’. Mijn complimenten aan deze cursist: die heeft een belangrijke les geleerd.
Wat heeft het examen met adviseren en de Roos van Leary te maken? Het gepresenteerde project had aanbevelingen aan het MT, en dus adviezen. Elke groep was enthousiast over hun project en aanbevelingen, en vond een kritisch MT tegenover zich. Wat denk je dat er gebeurde?
Enthousiasme over een project is een ‘ik-positie’, kritiek evenzeer. Het gesprek verliep dus grotendeels aan de linkerkant van de Roos. Dus de kant die we meestal ‘tegen’ noemen’. Hoe kom je van die tegen-kant naar de samen-kant? Wat goed werkte was echt luisteren naar de vragen van het MT en de kritiek, en daarop aan te sluiten. Het MT vertelde later dat ze zich op die momenten serieus genomen voelden. Verdedigende reacties werkten averechts, die vergrootten de kritische houding van het MT.
Wat elk groepje had kunnen helpen, was hun presentatie al meer af te stemmen op hun publiek: wij hebben een goed idee, en dit hebben jullie eraan. Dan zit je aan de samen-kant van Leary. Dat vergt wel een vertaalslag: wat wij om inhoudelijke reden een goed plan vinden, is voor jullie interessant om deze strategische redenen.
Niet alleen de cursisten gingen wijzer naar huis. Ook ik als docent/trainer heb weer eens goed kunnen zien (en voelen) hoe dingen werken. Daar heb ik opnieuw van geleerd. Ik heb een mooi vak!.